قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى
فهرست 9
تاريخ الفي ( فارسى )
گفتار ناشر تاريخ الفى اثرى است بزرگ از روزگار سلطنت اكبر شاه ( 950 - 1014 ه ق ) ، سومين پادشاه سلسلهء تيمورى هند . اين كتاب را به حق « دايرة المعارفى از تاريخ هزار سالهء اسلام » خواندهاند و صفت « هزار ساله » اش هم حاكى از وجه تسميهء « الفى » است . در چگونگى تأليف كتاب لازم است گفته شود كه در سال 993 ه ق ، به پيشنهاد حكيم ابو الفتح گيلانى و با ترغيب اكبر شاه ، هفت تن از دانشمندان زمان به جمع و تدوين آن كوشيدند : حاجى ابراهيم سرهندى ( فت 994 ه ق ) و مير شاه فتح الله شيرازى ( فت 997 ه ق ) تاريخ دو سالهء نخست پس از رحلت را نوشتند ؛ حكيم همام گيلانى ( فت 1004 ه ق ) و حكيم على گيلانى ( فت 1018 ه ق ) و عبد القادر بداؤنى ( فت 1004 ه ق ) تاريخ سالهاى 3 تا 35 پس از رحلت را رقم زدند ؛ ملا احمد تتوى ( 996 ه ق ) رويداد سالهاى 36 تا آغاز حكومت غازان خان را بر قلم آورد ؛ و آصف خان ميرزا قوام الدين جعفر بيگ قزوينى ( فت 1021 ه ق ) وقايع پس از آن دوران تا سال 997 هجرى را نگاشت و كتاب را درست در سال 1000 ه ق كامل كرد . براى تنقيح هرچه بيشتر متن ، با آنكه مصحح عاليقدر ، جناب آقاى غلامرضا طباطبايى مجد ، با سختكوشى علمى خود ، كمال اهتمام خويش را در تصحيح كتاب به كار بسته بودند ، ناشر نيز براى تتميم فايده ، با برخوردارى از آراء و استفاده از تحقيقات مشاوران و ويراستاران صاحبنظر خود ، در افزايش تعليقاتى كه لازم مىنمود ، از هيچ تلاشى فروگذار